İNSANLIĞIN YEDİ EVRESİ VE ZÜMRÛD-Ü ANKÂ ÇAĞI.
Kıymetli dostlar.
Bu yazı oldukça uzun bir yazıdır.
Vaktiniz olduğunda, önyargısız okumanızı ve uygun gördüğünüz dostlarınızla paylaşmanızı ricâ ediyorum.
Teşekkürler…
(Sefer Yağcızeybek)
🤲🌻🤲
İNSANLIĞIN YEDİ EVRESİ
VE
ZÜMRÛD-Ü ANKÂ ÇAĞI…
İnsanlık târihi, yalnızca son birkaç bin yılın târihi değildir.
İnsan, bugün kendisine öğretilen uygarlık târihinden çok daha eski bir geçmişin, çok daha büyük bir hâfızanın ve çok daha derin bir varoluş mücadelesinin taşıyıcısıdır.
Bugün adına uygarlık dediğimiz şey, insanlığın ilk başarısı olmadığı gibi, son başarısı da olmayacaktır.
İnsanlık defalarca doğmuş, gelişmiş, yükselmiş, kendi yarattığı güçlerin esiri olmuş ve büyük yıkımlar yaşamıştır.
Her yıkımın ardından geriye bir avuç insan, biraz bilgi, birkaç hatıra, birtakım semboller ve yeniden başlama irâdesi kalmıştır.
İşte insanlığın asıl mîrâsı budur.
Uygarlıklar yıkılmış, şehirler kaybolmuş, kıtalar değişmiş, devletler ortadan kalkmış; fakat insanın varoluş arayışı sona ermemiştir.
Zümrûd-ü Ankâ, tam da bu yüzden yalnızca bir yeniden doğuş sembolü değildir.
O, insanlığın kendi küllerinden doğarken geçmişini hatırlaması, hatalarından öğrenmesi ve geleceğini şuurlu biçimde kurmasıdır.
Çünkü insanlığın meselesi, bir uygarlık daha kurmak değil;
bir daha kendi uygarlığını yok etmek zorunda kalmayacak bir insanlık bilincine ulaşmaktır.
Ancak bu bilince ulaşabilmek için insanın önce kendi geçmişiyle yüzleşmesi gerekir.
Biz kimiz,
nereden geldik, insanlık nasıl meydana geldi ve ilk uygarlıkları kimler kurdu?
Kadim metinlerde tanrılar, melekler ve göksel öğreticiler olarak anlatılan varlıklar kimlerdi?
Neden birbirinden uzak coğrafyalarda yaşayan insanlar, gökten gelen öğreticilerden, büyük tufanlardan, yok olan uygarlıklardan ve yeniden başlayan insanlıktan söz ettiler?
Ve neden bütün bu anlatıların merkezinde, insanın yaratılışı kadar insanın bilgiye ulaştırılması da bulunmaktadır?
İşte Zümrûd-ü Ankâ’nın “Gelecekten Gelenler” düşüncesi, insanlık târihinin bu büyük sorularına farklı bir kapı açmaktadır.
Ya insanlığın geçmişinde karşılaştığı gelişmiş varlıklar, başka gezegenlerden değil de kendi geleceğinden gelmişlerse?
Ya insanlığın ataları olarak kabul ettiği bazı öğreticiler, gerçekte kendi zürriyetinin çok uzak gelecekteki temsilcileriyse?
Ya insanlık, kendi geleceğinden geçmişine dönen nesillerin müdâhaleleriyle gelişimini sürdürmüşse?
Ve ya insanlığın en büyük sırrı, başlangıcıyla sonunun birbirine kavuşmasıysa?
Bu düşüncenin izlerini sürerken tarihî belgeleri, kadim destanları, mitolojik sembolleri ve geleceğe ilişkin tasavvurları bir arada değerlendireceğiz.
Burada ortaya koyduğumuz yedi uygarlık kronolojisi, Zümrûd-ü Ankâ’nın insanlığın geçmişi ve geleceği arasında kurduğu felsefî ve edebî düşünce bütünlüğüdür.
GELENLER ADAMDI, BULDUKLARI İNSANDI
Mustafa Kemal Atatürk’ün düşüncelerini yazdırdığı, İsmail Habib Sevük’ün edebî biçime kavuşturduğu “Tuna Üstündeki Ses” adlı eserde son derece dikkat çekici bir ifâde bulunmaktadır.
“Gelenler adamdı, buldukları insandı…”
Ve insan ile adam arasındaki fark, şöyle açıklanır.
“İnsanın adamı düşünür, yaratır…”
Bu metnin tarihsel bağlamında, Türklerin eski çağlardan itibâren gerçekleştirdiği göçler, uygarlıklar arasındaki ilişkiler ve insanın kültürel gelişimi ele alınmaktadır.
Ancak bizim üzerinde durduğumuz esas mesele, burada yapılan ‘insan’ ile ‘adam’ arasındaki ayrımdır.
İnsan biyolojik bir varlıktır,
‘Adam’ ise düşünen, öğrenen, öğreten, üreten ve yaratan insandır.
İnsan dünyaya gelir, ancak uygarlık meydana getiren insan, bilgiyle yetişir.
Düşünür, araştırır, öğrenir, üretir ve öğrendiklerini kendisinden sonra gelenlere aktarır.
Böylece biyolojik varoluş, kültürel bir varoluşa dönüşür.
Atatürk’ün düşüncesinden hareketle şu soruyu sorabiliriz.
İnsanları adam yapan o adamlar kimlerdi?
Bizim “Gelecekten Gelenler” düşüncemiz, bu soruya zamanın başka bir boyutundan yaklaşmaktadır.
İnsanlığın çok uzak gelecekteki temsilcilerini düşünelim.
Bilimin bugün henüz ulaşamadığı seviyelere ulaşmış olsunlar.
Genetik mühendisliğini geliştirmiş, canlılığın biyolojik yapısını ayrıntılarıyla çözümlemiş, madde ve enerji üzerinde büyük bir hâkimiyet kurmuş olsunlar.
Ve bir gün, zaman içerisinde yolculuk yapabilmenin imkânını keşfetsinler.
Bu insanlar kendi geçmişlerine döndüklerinde, karşılarında henüz kendilerinin ulaştığı bilgi ve bilinç düzeyine erişmemiş insan toplulukları bulacaklardır.
O zaman ortaya son derece dikkat çekici bir karşılaşma çıkacaktır.
Gelenler de insandır,
buldukları da insan.
Ancak aralarında binlerce, belki yüz binlerce yıllık bilgi ve uygarlık farkı bulunmaktadır.
Gelenler öğretir,
buldukları öğrenir.
Gelenler geliştirir,
buldukları uygulamaya başlar.
Ve zaman içerisinde öğretenlerin kimliği unutulur.
Bilgi kalır.
İsimler değişir.
İnsanlığın hâfızasında bu öğreticiler, tanrılar, melekler, göksel varlıklar veya ölümsüz bilgeler olarak yaşamaya devam ederler.
İşte bu düşünce bizi insanlığın ilk büyük evresine götürmektedir.
BİRİNCİ EVRE
ÂDEMÎ EVRE
“PROTOTİP İNSAN ÇAĞI”
Yaklaşık 700.000 Yıl Önce.
Bedenin İnşâsı
Zekânın Uyanışı…
İnsanlığın ilk büyük evresi, insan bedeninin ve zihinsel yeteneklerinin gelişimine ileri bir bilginin müdâhale ettiği dönemdir.
Yeryüzünde insan soyunun erken temsilcileri yaşamaktadır.
Doğanın içerisinde varlıklarını sürdürmekte, çevrelerini tanımakta ve hayatta kalmak için mücadele etmektedirler.
Henüz gelişmiş şehirler, devletler, büyük üretim merkezleri veya karmaşık teknolojik sistemler meydana getirememişlerdir.
Beden vardır,
duyular vardır,
içgüdüler ve
öğrenme yeteneği vardır.
Ve gelişmeye başlayan bir zekâ bulunmaktadır.
Ancak insan henüz kendi geleceğinin kurucusu değildir.
İşte bu dönemde, insanlığın çok uzak geleceğinden gelen ileri teknoloji sahibi zaman yolcuları, yeryüzündeki insan soyunun gelişimine müdâhale eder.
Bu müdâhale, yalnızca fiziksel özelliklerin değiştirilmesiyle sınırlı değildir.
İnsanın öğrenme, hatırlama, kavrama, ilişki kurma ve problem çözme yeteneklerinin gelişmesi de bu sürecin merkezindedir.
GELECEKTEN GELEN ÖĞRETİCİLER
Kadîm Mezopotamya anlatılarında Enki, Ninmah ve Anunnakiler gibi isimlerle karşılaştığımız varlıklar, insanın meydana gelişi ve biçimlendirilmesiyle ilgili önemli semboller taşımaktadır.
İbrânî geleneğinde “Gökten Gelenler-Elohim” adıyla karşılaştığımız ilâhî varlık anlayışı da yaratılış düşüncesinin merkezinde yer alır.
Bu isimler tarihsel, dilsel ve inanç bakımından birbirinin tam karşılığı değildir. Ancak “Gelecekten Gelenler” düşüncemizde ortak bir sorunun farklı kültürlerdeki izlerini araştırmamıza imkân verirler.
İnsanlığın başlangıcında, kendisinden çok daha ileri bilgiye sahip öğreticiler bulunmuş olabilir mi?
Biz bu öğreticileri başka gezegenlerden gelen varlıklar olarak değil, insanlığın kendi geleceğinden geçmişine ulaşan zaman yolcuları olarak ele alıyoruz.
Onların kullandığı teknolojiler, karşılaştıkları insanlar tarafından anlaşılamayacak kadar gelişmiştir.
Genetik müdahaleler gerçekleştirebilmektedirler.
Canlılığın biyolojik özelliklerini değiştirebilmektedirler.
Hastalıkları iyileştirebilmekte, yeni araçlar geliştirebilmekte ve çevresel koşulları dönüştürebilmektedirler.
Fakat sahip oldukları en önemli güç, zaman içerisinde yolculuk yapabilmeleridir.
Çünkü onlar, kendi başlangıçlarına ulaşmışlardır.
İnsanlığın geleceği, insanlığın geçmişiyle karşılaşmıştır.
ÂDEM’İN MEYDANA GELİŞİ
Bu noktada Âdem kavramı yeni bir anlam kazanır.
Âdem, yalnızca insan bedeninin meydana gelişiyle değil, insanın bilgi ve bilinç bakımından yeni bir aşamaya geçişiyle de ilişkilendirilebilir.
İnsanın bedeni vardır.
Fakat henüz kendisini ve dünyayı anlamlandırabilecek bilgi birikimi sınırlıdır.
Öğreticilerle karşılaşması sonucunda öğrenme süreci hızlanır.
İnsan, doğadaki varlıkları birbirinden ayırmaya, adlandırmaya, sınıflandırmaya ve öğrendiklerini hâfızasında biriktirmeye başlar.
Adlandırmak, düşüncenin gelişmesinde son derece önemlidir.
Çünkü insan, adlandırabildiği şeyler arasında ilişkiler kurabilir.
Karşılaştırabilir, hatırlayabilir ve sonunda yeni fikirler meydana getirebilir.
Böylece insan, yalnızca çevresine uyum sağlayan bir canlı olmaktan çıkarak çevresini değiştirebilen bir varlığa dönüşmeye başlar.
İşte Atatürk’ün sözleri burada yeniden karşımıza çıkar.
“Gelenler adamdı, buldukları insandı…”
Gelenlerin sahip olduğu bilgi, buldukları insanların gelişiminde yeni bir aşamanın kapısını açmıştır.
Ancak burada son derece önemli bir zaman paradoksu bulunmaktadır.
Gelecekten gelenler, geçmişte yaşayan insanların torunlarıdır.
Fakat geçmişe döndüklerinde kendi atalarının gelişimine müdâhale etmektedirler.
Böylece insan, kendi geleceğinin meydana gelmesini sağlayacak şartları geçmişinde oluşturmuş olur.
Biz onların atalarıyız.
Onlar ise bizim gelecekteki zürriyetimizdir.
Fakat zaman içerisinde yolculuk yaptıklarında, bizim gelişimimize katkıda bulunan öğreticilerimize dönüşürler.
Bu düşünce, insanlığın başlangıcıyla sonunu birbirine bağlayan büyük bir devre meydana getirir.
BİRİNCİ EVRENİN TEMEL KAZANIMI; ZEKÂ…
İnsan yaşamayı öğrenmeye başlamıştır,
çevresini tanımaktadır,
deneyimlerini hâfızasında biriktirmektedir. Ancak henüz niçin yaşadığını ve kendi geleceği üzerindeki sorumluluğunu yeterince kavrayamamıştır.
Birinci evrenin temel meselesi, insanın meydana gelmesinden çok, insanın kendisini meydana getirebilecek bilgiye doğru ilerlemeye başlamasıdır.
İKİNCİ EVRE
HYPERBOREA VE KAYIP ALTIN ÇAĞIN HÂFIZASI…
Yaklaşık 250.000 –
150.000 Yıl Önce
Bilginin Yükselişi, Düşüncenin Doğuşu…
İnsanlık ikinci büyük evresinde yalnızca yaşamayı değil, yaşadığı dünyayı değiştirmeyi de öğrenmiştir.
İlk evreden kalan bilgi birikimi zaman içerisinde gelişmiş, insan toplulukları daha karmaşık yaşam düzenleri oluşturmuştur.
Bu uygarlık tasavvurunda ikinci büyük merkez, bugün Antarktika olarak bildiğimiz kutup coğrafyasıyla ilişkilendirilmektedir.
Hyperborea eski Yunan mitolojisinde kutupların ötesinde bulunduğuna inanılan, uzun ömürlü ve mutlu insanların yaşadığı efsânevî bir ülkedir.
Zümrûd-ü Ankâ’nın bu iki kavramı bir araya getirmesi, coğrafî bir özdeşlikten ziyâde, insanlığın kayıp bir uygarlık ve unutulmuş altın çağ arayışını ifâde eder.
BİLGİNİN ALTIN ÇAĞI
İkinci uygarlığın merkezinde bilimsel gelişme bulunmaktadır.
İnsanlık maddeyi dönüştürmeyi öğrenmiştir.
Enerjinin farklı biçimlerini araştırmakta, canlılığın biyolojik yapısını incelemektedir.
İnsan beyninin işleyişi ve duyuların sınırları üzerinde çalışmaktadır.
Gelecekten gelen öğreticilerin bıraktığı bilgiler, artık daha geniş topluluklar tarafından kullanılmaya başlanmış, insanlığın gelişimi hızlanmıştır.
Ancak burada çok önemli bir ayrım ortaya çıkar.
Bilgiye sahip olmak, bilgeliğe sahip olmak anlamına gelmez.
İnsan, doğanın işleyişini değiştirebilecek imkânlara ulaşırken kendi davranışlarının sonuçlarını aynı ölçüde değerlendirememektedir.
Teknolojik gelişme ile bilinç gelişmesi arasındaki mesâfe giderek açılmaktadır.
İnsan artık düşünebilmekte, fakat düşündüğü her şeyi gerçekleştirmesinin doğru olup olmadığını henüz yeterince sorgulamamaktadır.
Bir teknolojinin meydana getirilmesi, onun hangi amaçla kullanılacağını kendiliğinden belirlemez.
Aynı bilgi insanı iyileştirmek için de kullanılabilir, insana zarar vermek için de.
Aynı enerji yaşamı kolaylaştırabildiği gibi büyük yıkımlara da yol açabilir.
İşte insanlığın ikinci evresindeki büyük sınav budur.
GELECEKTEN GELENLERİN HÂFIZASI…
Gelecekten gelenlerin ilk evrede bıraktığı bilgiler, kuşaklar boyunca aktarılırken farklı anlamlar kazanmaya başlamıştır.
Bir zamanlar öğretici olarak tanınan insanlar, yavaş yavaş kutsal varlıklara dönüşür.
Öğrettikleri bilgiler, törenlerin ve geleneklerin içerisine yerleşir.
Teknolojik uygulamalar, zaman içerisinde sembolik uygulamalara dönüşebilir.
Bilgi korunmaktadır, ancak bilginin meydana getirildiği şartlar unutulmaktadır.
Böylece insanlık, kendisine aktarılan bilgilerin bir bölümünü kullanmayı sürdürürken onların kaynağını kaybetmeye başlar.
İşte kültürel hâfızanın ilk büyük kırılmalarından biri burada ortaya çıkar.
İKİNCİ EVRENİN TEMEL KAZANIMI; DÜŞÜNCE…
İnsan yalnızca çevresini değil, kendi imkânlarını da keşfetmiştir.
Bilim ve teknoloji gelişmiş, ancak düşünce henüz vicdânla yeterince bütünleşmemiştir.
İkinci evrenin temel meselesi, bilgi üretmek değil; üretilen bilginin insanlığın ortak geleceğine nasıl hizmet edeceğini belirleyebilmektir.
ÜÇÜNCÜ EVRE
HİNT ALTKITASI UYGARLIĞI
Yaklaşık
75.000 Yıl Önce
Gücün Sınavı
Aklın Kayboluşu…
İnsanlığın üçüncü büyük evresi, Hint altkıtasında gelişen ileri bir uygarlık düşüncesiyle şekillenir.
Bu dönemde insanlık bilimsel ve teknolojik bakımdan önemli ilerlemeler kaydetmiştir.
Önceki uygarlıkların bilgi birikimi geliştirilmiş, enerji ve madde üzerindeki araştırmalar yeni aşamalara ulaşmıştır.
Ancak bilimsel gelişme beraberinde yeni güç mücâdelelerini getirmiştir.
İnsan, doğayı değiştirebilecek imkânlara ulaşmış, fakat bu imkânları insanlığın ortak iyiliğine yönlendirmekte başarısız olmaya başlamıştır.
İktidâr mücâdeleleri büyümüş, üstünlük arayışları artmıştır.
Bilgi, yaşamı korumanın yanı sıra başka topluluklar üzerinde hâkimiyet kurmanın aracı hâline gelmiştir.
İşte bu evrenin en önemli kültürel kaynaklarından biri, Hint uygarlığının büyük destanı Mahâbhâratadır.
MAHÂBHÂRATA;
YÜZ BİN BEYİTLİK BÜYÜK HÂFIZA…
Mahâbhârata, yaklaşık yüz bin beyitiyle dünya edebiyâtının en büyük destânlarından biridir.
Ancak bu eser yalnızca savaşların ve kahramanlıkların anlatıldığı bir destân değildir.
İnsanlığın adâlet, görev, sorumluluk, iktidâr, ahlâk ve varoluş meselelerini ele alan büyük bir düşünce birikimidir.
Destânın merkezinde Kurukshetra Savaşı bulunmaktadır.
Pandavalar ve Kauravalar arasındaki mücâdele, aynı soydan gelen insanların birbirlerine karşı yürüttüğü yıkıcı bir savaştır.
Bu yönüyle Mahâbhârata, yalnızca iki hânedanın mücâdelesini değil, insanın kendi soyuna ve geleceğine karşı giriştiği savaşı da temsil eder.
Savaşta kullanılan silahların bir bölümü olağanüstü güçlerle tasvîr edilmektedir.
Göksel varlıklar, olağanüstü savaşçılar ve büyük yıkım meydana getiren silahlar, anlatının önemli unsurlarıdır.
ASTRA’LAR,
GÖKSEL SİLAHLAR…
Mahâbhârata’da Astra adı verilen özel silahlar bulunmaktadır.
Bunların arasında Brahmastra ve Brahmaşirastra gibi son derece yıkıcı güçlerle ilişkilendirilen silahlar da yer alır.
Bu silahlar, sıradan savaş araçlarından farklıdır.
Büyük bir enerji ve olağanüstü güçle ilişkilendirilirler.
Bununla birlikte, destanın yıkıcı güç karşısında insanın sorumluluğunu sorgulayan anlatımı son derece önemlidir.
Çünkü burada söz konusu olan yalnızca silahın gücü değil, silahı kullanan insanın irâdesi ve ahlâkıdır.
VİMANALAR; GÖKSEL YOLCULUKLAR…
Mahâbhârata ve Ramayâna çevresindeki kadîm Hint anlatılarında Vimana adıyla karşılaştığımız göksel taşıtlar da bulunmaktadır.
Bu araçlar kimi zaman tanrıların, kimi zaman hükümdârların kullandığı olağanüstü ulaşım araçları olarak tasvir edilmektedir.
Bizim Gelecekten Gelenler düşüncemizde Vimana kavramı, yalnızca havada yolculuğu değil, gelişmiş uygarlıkların ulaşım imkânlarını düşünmemizi sağlayan bir semboldür.
Çünkü insanlık, kendi çağında açıklayamadığı bir ulaşım teknolojisini, kendisine tanıdık gelen kelimelerle anlatacaktır.
Bugünün insanı uçaktan, uzay aracından ve yapay uydulardan söz etmektedir.
Binlerce yıl önce yaşayan insan ise göksel arabadan, uçan saraydan veya tanrıların taşıtından söz etmiş olabilir.
Bizim için asıl önemli olan, insanlığın ortak hâfızasında gökyüzüyle, yolculukla ve olağanüstü bilgiyle ilişkilendirilen anlatıların varlığını sürdürmesidir.
DEVA’LAR VE GELECEKTEN GELENLER
Hint geleneğinde Deva olarak adlandırılan göksel varlıklar, insanlarla ve savaşçılarla etkileşim içerisinde bulunmaktadır.
Bu varlıkların bazıları savaşçılara silahlar verir, bazıları öğütlerde bulunur, bazıları da olayların akışına müdâhale eder.
“Gelecekten Gelenler” düşüncesi, bu figürleri de zaman yolcuları ihtimâli üzerinden yeniden değerlendirmeye açmaktadır.
Çünkü geleceğin insanları geçmişe müdâhale edebilecek imkânlara ulaşmışlarsa, bu müdâhalelerin her zaman olumlu sonuçlar meydana getirmesi beklenemez.
Gelecekten gelenlerin de kendi aralarında anlaşmazlıkları bulunabilir.
Farklı amaçlar taşıyabilirler.
Bilgilerini farklı biçimlerde kullanabilirler.
İnsanlığın gelişimine katkıda bulunan öğreticilerle büyük yıkımlara sebep olan güçler, aynı teknolojik seviyeye sahip olabilirler.
İşte burada insanlığın en büyük meselesi ortaya çıkar.
Bilgi, onu kullanan insanın ahlâkından bağımsız değildir.
BHAGAVAD GÎTÂ;
AKLIN VE GÖREVİN SINAVI…
Mahâbhârata’nın en önemli bölümlerinden biri Bhagavad Gîtâ’dır.
Savaş başlamadan önce Arjuna, karşısındaki orduda kendi akrabalarını, öğretmenlerini ve yakınlarını görür.
Büyük bir tereddüt yaşar.
Savaşmak istemez.
Çünkü karşısındakilerin yalnızca düşman değil, aynı zamanda kendi hayatının bir parçası olduğunu bilmektedir.
Krishna ile arasında başlayan konuşma, insanın görevini, sorumluluğunu ve eylemlerinin ahlâkî anlamını sorgulayan büyük bir felsefî tartışmaya dönüşür.
Burada insanın yalnızca ne yapabileceği değil, niçin ve hangi bilinçle hareket etmesi gerektiği de önem kazanır.
Zümrûd-ü Ankâ bilincinde bu ayrım son derece değerlidir.
Çünkü akıl, yalnızca bir şeyi yapabilme yeteneği değildir.
Akıl, yapılabilecek bir şeyin yapılıp yapılmaması gerektiğini de değerlendirebilmektir.
İnsanlık büyük teknolojik imkânlara ulaşabilir.
Ancak bu imkânları ortak yaşamın korunmasına yönlendiremediğinde kendi geleceğini tehdit etmeye başlar.
Mahâbhârata’nın büyük savaşı, bizim düşüncemizde bu tehlikenin sembolüne dönüşmektedir.
İnsan, kendi geliştirdiği güçlerin esiri olduğunda, kendi uygarlığını yok edebilecek en büyük tehlikeyi de meydana getirir.
ÜÇÜNCÜ EVRENİN TEMEL KAZANIMI; AKIL…
İnsan aklın imkânlarını keşfetmiştir.
Doğanın güçleri üzerinde büyük bir hâkimiyet kurmayı öğrenmiştir.
Ancak aklını vicdânla ve şuurla bütünleştirememiştir.
Üçüncü evrenin temel meselesi, güce ulaşmak değil; gücü yaşamın hizmetinde tutabilmektir.
DÖRDÜNCÜ EVRE
LEMURYA
MÛ
UYGARLIĞI
İNSANLIĞIN KAYIP ANA YURDU…
Yaklaşık 50.000–25.000 Yıl Önce
Ruhun Keşfi, Duygunun ve Birlik Bilincinin Uyanışı…
Üçüncü uygarlığın büyük yıkımının ardından insanlık yeniden parçalanmıştır.
Bilgi merkezleri dağılmış, yerleşimler ortadan kalkmıştır.
Hayatta kalan insan toplulukları, dünyanın farklı coğrafyalarında yeniden yaşam kurmaya başlamıştır.
İşte bu evrede, Pasifik Okyanusu’yla ilişkilendirilen büyük Mû uygarlığı düşüncesi ortaya çıkar.
Lemurya ve Mû, farklı dönemlerde ve farklı düşünce geleneklerinde geliştirilmiş kayıp kıta tasavvurlarıdır.
Ancak Zümrûd-ü Ankâ’nın “Gelecekten Gelenler” tasavvurunda Mû, insanlığın kültürel hâfızasını ve yaşam bilgisini yeniden bir araya getirmeye çalıştığı büyük bir uygarlık sembolüdür.
MÛ;
ANA UYGARLIK…
Mû’nun merkezinde insanın doğayla kurduğu ilişki bulunmaktadır.
Önceki uygarlıklarda bilimsel ve teknolojik gelişmenin meydana getirdiği yıkımlar, insanlığın yönünü yeniden yaşamın kendisine çevirmiştir.
İnsan bedeniyle, duygularıyla, sezgileriyle ve çevresindeki canlılarla daha derin ilişkiler kurmaya başlamıştır.
Doğanın yalnızca kullanılacak bir kaynak olmadığı düşüncesi önem kazanmıştır.
Su…
Toprak…
Ağaç…
Hayvan…
İnsan…
Bütün bunlar birbirinden bağımsız varlıklar olarak değil, aynı yaşam bütününün parçaları olarak değerlendirilmeye başlanmıştır.
Lemurya’nın ezoterik tasvirlerinde telepati, sezgisel iletişim, kristaller ve enerji çalışmaları önemli yer tutar.
Bizim için bu kavramların felsefî değeri, insanın yalnızca akıldan ibâret olmadığını hatırlatmalarıdır.
İnsan düşünür.
Ama aynı zamanda hisseder.
Sever, korkar, ağlar….
Merhamet eder ve başka canlıların varlığını kendi hayatının bir parçası olarak görebilir…
AK ENE,
UMAY ANA,
NİNMÂH…
Türk yaratılış düşüncesinde Ak Ene, su ve yaratılışla ilişkilendirilen önemli bir figürdür.
Umay Ana ise koruyuculuk, doğum, bereket ve neslin devamlılığıyla bağlantılıdır.
Mezopotamya’da Ninmâh, insanın meydana gelişiyle ilişkilendirilen ve “Dingirmâh” olarak tanımlanmış, ana tanrıça figürlerinden biridir.
Bu varlıkların tarihsel olarak aynı kişiyi temsil ettiğini söyleyemeyiz. Ancak aralarında önemli bir düşünce ortaklığı bulunmaktadır.
Canlılığın korunması ve neslin devam ettirilmesi.
Zümrûd-ü Ankâ’nın gelecek tasavvurunda bu ortaklık son derece önemlidir.
Çünkü insanlığın devamlılığı yalnızca bilginin korunmasıyla sağlanamaz.
Hayatın da korunması gerekir.
Bilgiyi taşıyan insan yok olursa bilgi de kaybolabilir.
Canlılığı devam ettiren şartlar ortadan kalkarsa uygarlık yeniden kurulamaz.
Bu nedenle insanlığın kültürel hâfızasında iki temel emânet bulunmaktadır.
CAN VE HÂFIZA.
Peki Mû uygarlığını kuranların kökeni neydi?
Burada yeniden zaman yolcuları düşüncemize dönüyoruz.
İnsanlığın uzak geleceğinden geçmişe ulaşan toplulukların yalnızca teknoloji getirmediğini düşünelim.
Yanlarında canlılığın kayıtlarını, üretim bilgilerini, tarım yöntemlerini ve kültürel hâfızayı da taşımış olsunlar.
Geçmişe geldiklerinde büyük fabrikaları, şehirleri veya bütün teknolojik araçlarını yeniden kuramayabilirler.
Ancak sahip oldukları bilgiyle yeni bir yaşam düzeni oluşturabilirler.
Toprağın nasıl işleneceğini bilirler, suyun nasıl yönetileceğini bilirler.
Bitkilerin nasıl yetiştirileceğini, hayvanların nasıl korunacağını, yapı kurmayı bilirler. Gökyüzünü tanırlar.
Ve insanlığın yeniden başlayabilmesi için gerekli bilgileri korumaya çalışırlar.
Böylece Mû, geleceğin bilgisinin geçmişte yeniden yaşam bulduğu büyük bir ana uygarlık olarak tasavvur edilebilir.
Bu noktada çok önemli bir soru ortaya çıkar.
Ya insanlığın ilk ana uygarlığını kuranlar, gerçekte insanlığın çok uzak geleceğinden gelen kendi zürriyetleriyse?
O zaman Mû, yalnızca geçmişte kaybolmuş bir uygarlık değil, aynı zamanda geleceğin geçmişte bıraktığı bir izdir.
DÖRDÜNCÜ EVRENİN TEMEL KAZANIMI; DUYGU VE VİCDAN…
İnsan, yalnızca aklın ve teknolojinin yeterli olmadığını öğrenmiş;
yaşamın devamı için sevgiye, dayanışmaya, merhamete ve karşılıklı sorumluluğa ihtiyaç bulunduğunu kavramaya başlamıştır.
Ancak duygusal ve mânevî gelişme ile fiziksel dünyanın gerçekleri arasında kalıcı bir denge kurmak da gereklidir.
Dördüncü evrenin temel meselesi, madde ile mânâyı birbirinden ayırmadan yaşamın bütünlüğünü koruyabilmektir.
BEŞİNCİ EVRE
ATLANTİS UYGARLIĞI
BÜYÜK SENTEZ VE İNSANLIĞIN KİBRİ…
Yaklaşık 25.000 –
12.000 Yıl Önce
Bilginin ve İrâdenin Yükselişi; Büyük Tûfân…
İnsanlığın beşinci büyük evresi, Atlantis uygarlığıyla temsil edilmektedir.
Atlantis, insanlığın ortak hâfızasında en fazla iz bırakan kayıp uygarlık düşüncelerinden biridir.
Platon’un Timaios ve Kritias adlı eserlerinde anlatılan Atlantis, Atlas Okyanusu’nda bulunan büyük ve güçlü bir uygarlıktır.
Platon, bu uygarlığın büyük bir savaşın ve ardından gelen depremlerle su felâketlerinin sonucunda ortadan kaybolduğunu aktarır.
Zümrûd-ü Ankâ’nın insanlık tasavvurunda Atlantis, önceki uygarlıkların bilgi birikimlerini bir araya getiren büyük bir sentez girişimidir.
Antarktika’nın bilimsel ve teknolojik bilgisi…
Hint uygarlığının enerji ve güç arayışı…
Mû’nun yaşam, sezgi ve doğayla bütünleşme anlayışı…
Bütün bu birikimler Atlantis’te yeni bir uygarlık meydana getirmiştir.
TEKNOLOJİNİN ZİRVESİ
Atlantis uygarlığında insanlık, bilimsel gelişmenin çok ileri aşamalarına ulaşmış olarak tasavvur edilmektedir.
Uçuş teknolojileri geliştirilmiştir.
Enerji üretimi ve aktarımı konusunda büyük ilerlemeler sağlanmıştır.
Genetik mühendisliği, insan bedeninin biyolojik özelliklerini değiştirebilecek seviyeye ulaşmıştır.
İnsan zihni ve bilinç üzerine araştırmalar derinleşmiştir.
Doğal süreçleri etkileyebilen sistemler meydana getirilmiştir.
Ancak bütün bu gelişmeler insanlığın en büyük sorununu çözmemiştir.
İnsan, doğanın güçlerini yönetmeyi öğrenirken kendi güç arzusunu yönetmeyi öğrenememiştir.
Bilim, yine iktidârın aracı hâline gelmiştir.
Teknoloji, tekrar insanlar arasındaki eşitsizlikleri büyütebilecek bir güce dönüşmüştür.
Canlılığın biyolojik yapısına müdâhale etmek mümkün hâle geldiğinde, insanın başka canlıların geleceğini belirleme hakkı da tartışılmaya başlanmıştır.
Burada insanlık yeni bir sınavla karşılaşır.
Bir şeyi meydana getirebilmek, onu meydana getirme hakkına sahip olmak anlamına gelir mi?
Bir canlıyı değiştirebilmek, onun yaşamı üzerinde sınırsız tasarrufta bulunmayı haklı kılar mı?
Bir toplumun başka toplumlar üzerinde teknolojik üstünlüğe sahip olması, onlara hükmetme hakkı verir mi?
Atlantis’in büyük trajedisi bu soruların içerisinde saklıdır.
İRÂDENİN VİCDANDAN KOPUŞU…
İnsanlık önceki uygarlıklarda zekâyı, düşünceyi, aklı ve duygusal ilişkileri geliştirmiştir.
Atlantis’te ise irâde büyük bir güç hâline gelmiştir.
İnsan artık yalnızca düşünmekle yetinmemekte, düşündüklerini gerçekleştirebilmektedir.
Tasarladığı yapıları meydana getirmekte, yaşam koşullarını değiştirmekte ve geleceğini yeniden düzenlemektedir.
Ancak irâde, vicdândan uzaklaştığında büyük bir tehlike ortaya çıkar.
Çünkü insanın yapabilecekleri ile yapması gerekenler birbirinden farklıdır.
Atlantis’in yıkımı, Zümrûd-ü Ankâ düşüncesinde bu ayrımın unutulmasının sembolüdür.
ATLANTİS VE NÛH TÛFÂNI…
İnsanlığın kadim hâfızasında büyük su felâketleri önemli bir yer tutmaktadır.
Mezopotamya’da Ziusudra ve Utnapiştim,
Tevrat ve Kur’ân’da Nûh,
Hint geleneğinde Manu,
Mısır’da Toht…
Bu anlatıların farklı tarihsel ve inançsal bağlamları bulunmakla birlikte, hayatın büyük bir felâketten korunması düşüncesi aralarında dikkat çekici bir ortaklıktır.
Bizim Gelecekten Gelenler düşüncemizde Nûh’un Gemisi yalnızca insanları ve hayvanları kurtaran bir araç değildir.
O, insanlığın geleceğini ve hâfızasını taşıyan büyük bir kurtarma sistemidir.
Gemiye yalnızca insanlar alınmaz.
Tohumlar alınır, canlılığın kayıtları alınır, tarım bilgisi, tıp bilgisi alınır.
Matematik alınır, hökyüzü bilgisi alınır.
Diller ve hikâyeler alınır.
İnsanlığın yeniden başlayabilmesi için gerekli bütün temel bilgiler korunur.
Çünkü bir uygarlığın yeniden kurulabilmesi için yalnızca hayatta kalan insanlara değil, yaşamın devamını sağlayacak bilgiye de ihtiyaç vardır.
Nûh’un Gemisi, bu düşüncede dünyanın yedeğidir.
GEMİ ZAMANDA GİDER…
Şimdi Zümrûd-ü Ankâ’nın Gelecekten Gelenler düşüncesindeki en önemli noktaya ulaşıyoruz.
Ya Atlantis’in sırrı, yalnızca nerede bulunduğu değilse?
Ya asıl mesele hangi zamanda bulunduğuysa?
Zamanı doğrusal bir çizgi olarak düşünmeyi bıraktığımızda, Atlantis’in gelecekle geçmiş arasında bir geçiş noktası olabileceği düşüncesi ortaya çıkar.
Belki insanlığın çok uzak geleceğinde meydana gelecek büyük bir uygarlık, kendi felâketinin ardından geçmişe ulaşmanın imkânını bulacaktır.
Belki bu uygarlığın insanları, kendi soylarının devamını sağlayabilmek için zamanın başka bir devresine geçeceklerdir.
Belki de bizim geçmişte aradığımız Atlantis, gelecekte yaşanmış bir uygarlığın geçmişte bıraktığı izdir.
Bu düşünce içerisinde Nûh’un Gemisi, yalnızca sular üzerinde yol alan bir taşıyıcı değil, bir zaman aracıdır.
Bir geçiş sistemidir.
Bir devreden başka bir devreye canlılığı taşıyan büyük bir kurtarma vasıtasıdır.
Tûfân başlar.
Uygarlık çöker.
İnsanlık büyük bir yıkımla karşılaşır.
Ancak gemi yalnızca başka bir kıyıya gitmez, başka bir zamana ulaşır.
Ve geleceğin insanları, insanlığın uzak geçmişinde yeniden ortaya çıkarlar.
İşte onlar;
“GELECEKTEN” GELENLER…
Onlar başka bir gezegenden gelmemişlerdir.
İnsanlığın kendi zürriyetidirler.
Fakat geçmişe döndüklerinde, kendi atalarının öğreticileri hâline gelirler.
Böylece zamanın büyük devresi tamamlanır.
BEŞİNCİ EVRENİN TEMEL KAZANIMI; İRÂDE…
İnsan, düşüncelerini gerçekleştirebilecek büyük bir güç kazanmıştır.
Bilimsel ve teknolojik gelişmeleri yaşamın her alanına uygulamayı öğrenmiştir.
Ancak irâdesini vicdanla ve ortak sorumlulukla bütünleştiremediğinde kendi geleceğini tehdit etmeye başlamıştır.
Beşinci evrenin temel meselesi, insanın ne kadar güçlü olduğu değil; sahip olduğu gücü hangi amaçla kullandığıdır.
ALTINCI EVRE
SÜMER, MISIR VE BİLİNEN UYGARLIK TÂRİHİ
MÖ 10.000’den Günümüze…
BÜYÜK HÂFIZA KAYBI…
İnsanın Yeniden Başlayışı, Kimlik ve Bireysel Bilincin Gelişimi…
Büyük yıkımların ardından insanlık yeniden örgütlenmiştir.
Yerleşimler kurulmuş, tarım ve hayvancılık gelişmiş, üretim biçimleri çeşitlenmiştir.
Köyler büyümüş, şehirler meydana gelmiştir.
Mezopotamya’da, Nil Vadisi’nde, Anadolu’da, İndus havzasında ve dünyanın başka bölgelerinde farklı uygarlıklar gelişmeye başlamıştır.
Arkeolojik araştırmalarla izleyebildiğimiz insanlık târihinin önemli bir bölümü bu uzun süreç içerisinde şekillenmiştir.
Ancak bu dönemin Zümrûd-ü Ankâ açısından en önemli meselesi, yalnızca yeni uygarlıkların kurulması değildir.
İnsanlığın kendi geçmişini nasıl hatırladığıdır.
ERİDU;
BİLGİNİN YENİDEN ŞEHİR OLMASI…
Mezopotamya’nın en eski yerleşim merkezlerinden biri olan Eridu, Sümer kültüründe özel bir yere sahiptir.
Enki ile ilişkilendirilen bu şehir, su, bilgelik, zanaat ve uygarlık düzeniyle bağlantılıdır.
Bizim düşüncemizde Eridu, yalnızca bir yerleşim merkezi değil; insanlığın geçmişten taşıdığı bilgilerin yeniden şehir hayatına dönüştüğü önemli bir semboldür.
Enki’nin suyla ilişkilendirilmesi, zanaat ve üretim bilgisiyle bağlantısı, insanlığın meydana gelişiyle ilgili anlatılarda yer alması…
Bütün bunlar, kültürel hâfızanın kuşaklar boyunca farklı biçimlerde aktarılması üzerinde düşünmemizi sağlar.
Burada yeniden “Gelecekten Gelenler” düşüncesine dönüyoruz.
Belki geçmişin büyük öğreticileri, kendi çağlarında keşif yapan insanlar değildi.
Belki de çok daha ileri bir uygarlıkta öğrenilmiş bilgileri geçmişe taşıyan insanlardı.
Böylece onların öğrettikleri bilgiler, karşılaştıkları insanlar için yeni; kendileri için ise çok eski bilgiler olabilirdi.
İşte zaman yolculuğunun en dikkat çekici paradokslarından biri budur.
Bizim geleceğimizden gelen bilgi, bizim geçmişimizde kadim bilgiye dönüşebilir.
ENKİ VE NİNMÂH,
CAN VE HÂFIZA…
Enki ile Ninmah’ın yaratılış anlatılarındaki birlikteliği, Zümrûd-ü Ankâ düşüncesinde iki büyük kavramı öne çıkarır.
Can ve hâfıza.
Can, yaşamın devamlılığıdır, hâfıza ise yaşamın biriktirdiği bilgi ve deneyimdir.
İnsanlığın geleceği bu iki değerin korunmasına bağlıdır.
Can korunmazsa uygarlık devam edemez, hâfıza korunmazsa uygarlık her defasında yeniden başlamak zorunda kalır.
Bu nedenle insanlık, yalnızca biyolojik varlığını sürdürmekle yetinmemeli, bilgisini de korumalıdır.
Kültürünü korumalı, dillerini korumalı, sanatını korumalıdır.
Ve öğrendiklerini kendisinden sonra gelenlere aktarabilmelidir.
İDRÎS,
ENOK,
HERMES,
THOTH,
HIZIR…
İnsanlığın kültürel hâfızasında farklı zamanlarda ve farklı coğrafyalarda ortaya çıkan bilge figürleri bulunmaktadır.
İdrîs…
Enok…
Hermes…
Thoth…
Hızır…
Bu figürlerin her biri kendi kültürel ve dinî bağlamında farklı özellikler taşır.
Ancak bilgi, yazı, ölçü, gökyüzü, hikmet ve rehberlik gibi kavramlar etrafında benzer düşünce alanları açarlar.
Zümrûd-ü Ankâ’nın Gelecekten Gelenler düşüncesinde bu figürlerin temsil ettiği ortak mesele, bilginin zaman içerisinde taşınmasıdır.
Çünkü insan bedeni ölümlüdür.
Ancak insanın öğrendikleri kendisinden sonra yaşayabilir.
Bir öğretici ölebilir, fakat öğrettiği bilgiler kuşaklar boyunca aktarılabilir.
Bir bilge unutulabilir, ancak onun meydana getirdiği düşünce, başka bir isimle yeniden ortaya çıkabilir.
Belki de insanlığın ölümsüzlük düşüncesinin önemli bir yönü burada bulunmaktadır.
Ölümsüz olan insanın bedeni değil, insanlığın ortak hâfızasında yaşamaya devam eden bilgidir.
TÜRKLERİN KÜLTÜREL HÂFIZASI
Türklerin kadim kültüründe de insanlığın başlangıcı, yaratılış, gökyüzü ve yaşamın devamlılığıyla ilgili önemli semboller bulunmaktadır.
Ak Ene…
Umay Ana…
Ülgen…
Korkut Ata…
Oğuz Ata…
Bu figürler, farklı tarihsel dönemlerin ve inanç dünyalarının ürünleridir.
Ancak insanın tabiatla, toplumla, atalarıyla ve geleceğiyle kurduğu ilişkilerin anlaşılmasında önemli kültürel kaynaklardır.
Korkut Ata’nın sözlü kültürdeki yeri özellikle dikkat çekicidir.
Çünkü onun temsil ettiği değer yalnızca bilgelik değil,
bilginin sözle, müzikle, hikâyeyle ve destanla kuşaktan kuşağa aktarılmasıdır.
Kültürel mîrâsın en önemli özelliklerinden biri de budur.
Bir uygarlığın sarayları yıkılabilir, şehirleri ortadan kalkabilir, yazılı belgeleri kaybolabilir.
Ancak bir masal, bir türkü veya bir destan, o uygarlığın düşünce dünyasından izler taşımayı sürdürebilir.
İNSANLIĞIN HÂFIZA KAYBI
İnsanlık, kendi geçmişine ilişkin bilgilerin önemli bir bölümünü zaman içerisinde kaybetmiştir.
Ancak bu kayıp, bütün insanlığın geçmişte aynı yüksek teknolojiye sahip olduğunu göstermez.
Kültürel hâfızanın parçalanması, tarih boyunca savaşlar, göçler, salgınlar, doğal felâketler ve toplumsal değişimler sonucunda yaşanmıştır.
Bir topluluğun bildiği üretim yöntemi başka bir toplulukta unutulabilir.
Bir dil ortadan kalkabilir.
Bir sanatın ustaları yetişmeyebilir.
Bir şehir yıkıldığında orada biriktirilen belgeler kaybolabilir.
Bütün bunlar, insanlığın ortak hâfızasında büyük boşluklar meydana getirir.
İşte Zümrûd-ü Ankâ’nın Kültürel Mîrâs Seferberliği düşüncesi, bu gerçeğin üzerine kurulmaktadır.
Çünkü insanlığın geleceği, geçmişini ne ölçüde koruyabildiğiyle doğrudan ilişkilidir.
ALTINCI EVRE’NİN BÜYÜK ÇELİŞKİSİ…
İnsanlık bugün bilimsel ve teknolojik bakımdan son derece önemli bir aşamaya ulaşmıştır.
Yapay zekâ geliştirmektedir.
Genetik mühendisliğiyle canlılığın biyolojik yapısını araştırmaktadır.
Uzayda yolculuk yapmaktadır.
Robotik sistemler üretmektedir.
Enerji teknolojilerini geliştirmektedir.
Ancak bütün bunlara rağmen temel sorunlarını henüz çözememiştir.
Savaşlar devam etmektedir.
Açlık ve yoksulluk sürmektedir.
Doğal kaynaklar tükenmektedir.
Toprak ve su kirletilmektedir.
Ormanlar yok edilmektedir.
Şehirler insan ölçeğinden uzaklaşmaktadır.
Köyler boşalmaktadır.
İnsanlar doğdukları topraklardan kopmaktadır.
Çocuklar tabiatla ilişkisi zayıflamış yaşam alanlarında büyümektedir.
Teknoloji gelişirken insanın kendi hayatı üzerindeki hâkimiyeti her zaman aynı ölçüde artmamaktadır.
İşte altıncı evre’nin en büyük çelişkisi budur.
İnsanlık, dünyayı değiştirebilecek bilgiye ulaşmıştır.
Ancak dünyayı yaşanabilir kılacak ortak bilinci henüz yeterince geliştirememiştir.
ALTINCI EVRE’NİN TEMEL KAZANIMI; BİREYSEL KİMLİK…
İnsan kendi varlığını, haklarını, yeteneklerini ve bireysel imkânlarını tanımayı öğrenmiştir.
Ancak bireysel gelişme, ortak yaşam bilinciyle bütünleşmediğinde insanı yalnızlığa, yabancılaşmaya ve ayrışmaya sürükleyebilir.
Altıncı evre’nin temel meselesi, insanın birey olmayı öğrenirken insanlığın ortak geleceğine karşı sorumluluğunu unutmamasıdır.
YEDİNCİ EVRE
ZÜMRÛD-Ü ANKÂ’NIN
ALTIN ÇAĞI;
ŞUURLU İNSANLIĞIN DOĞUŞU…
Hâfızanın Uyanışı, İnsanlığın Ortak Şuuru…
İnsanlık altı büyük evrenin ardından yeni bir dönemin eşiğine gelmiştir.
Bu dönemin temelinde yalnızca yeni teknolojilerin geliştirilmesi bulunmamaktadır.
Asıl mesele, insanlığın geçmişte kazandığı bütün yetenekleri ortak bir bilinç içerisinde birleştirebilmesidir.
Zekâ…
Düşünce…
Akıl…
Duygu…
İrâde…
Bireysel kimlik…
Bütün bu yetenekler, insanın gelişiminde son derece önemlidir.
Ancak bunların her biri tek başına yetersiz kalabilir.
Zekâ gelişebilir ama vicdan gelişmeyebilir.
Düşünce gelişebilir ama doğru kararlar verilemeyebilir.
Akıl gelişebilir ama insan kendi çıkarlarının esiri olabilir.
Duygular güçlenebilir ama gerçeklikten uzaklaşılabilir.
İrâde gelişebilir ama güç, başkaları üzerinde hâkimiyet kurmanın aracına dönüşebilir.
Bireysel kimlik gelişebilir ama insan kendisini toplumdan ve tabiattan bağımsız görmeye başlayabilir.
İşte yedinci evrenin temel meselesi, bütün bu yeteneklerin ortak bir anlam kazanmasıdır.
ŞUUR.
Şuur, insanın yalnızca kendisini değil, yaşadığı dünyanın bütünlüğünü de kavrayabilmesidir.
Şuur, insanın sahip olduğu gücün sonuçlarını değerlendirebilmesidir.
Şuur, bireysel yaşamla ortak yaşam arasındaki sorumluluğun farkına varabilmesidir.
Şuur, geçmişten öğrendiklerini geleceğin hizmetine sunabilmesidir.
Ve şuur, insanın yalnızca bugün yaşayanlara değil, henüz doğmamış nesillere karşı da sorumluluk taşıdığını bilmesidir.
ZÜMRÛD-Ü ANKÂ’NIN YEDİ BİLİNÇ KATMANI
Zümrûd-ü Ankâ’nın insan anlayışında bilinç, birbirini tamamlayan yedi temel katman içerisinde ele alınmaktadır.
ZEKÂ,
DÜŞÜNCE,
AKIL,
VİCDÂN,
FİKİR,
MANTIK,
ŞUUR…
Bu yedi katman, insanlığın yedi uygarlık evresinden elde ettiği kazanımların yeni bir bütünlük içerisinde değerlendirilmesini sağlar.
Zekâ, insanın çevresini tanımasını mümkün kılar.
Düşünce, öğrendikleri arasında ilişkiler kurmasını sağlar.
Akıl, bu ilişkileri değerlendirerek karar vermesine yardımcı olur.
Vicdan, kararlarının başka insanlar ve canlılar üzerindeki etkilerini sorgular.
Fikir, henüz var olmayan bir geleceği tasavvur eder.
Mantık, meydana getirilen düşünce ve düzenlerin kendi içerisinde tutarlı olmasını sağlar.
Şuur ise bütün bu yetenekleri yaşamın ortak iyiliğinde birleştirir.
İşte yedinci evrenin ulaşması gereken bilinç düzeyi budur.
YEDİNCİ EVRENİN GELECEK TASAVVURU;
İNSAN ÖLÇEĞİNDE BİR DÜNYA…
Zümrûd-ü Ankâ’nın gelecek tasavvuru, insanlığın geçmişinde yaşadığı büyük kırılmalardan çıkarılan derslerin bugünün yaşamına uygulanmasıdır.
Çünkü insanlığın artık yalnızca yeni teknolojilere ihtiyacı yoktur.
Yeni bir yaşam anlayışına ihtiyacı vardır.
Uygarlık yeniden insanın hizmetine verilmelidir.
Şehirler insan için kurulmalıdır.
Köyler yeniden yaşam merkezlerine dönüştürülmelidir.
Bilim ve teknoloji tabiatla uyumlu hâle getirilmelidir.
Çocukların gelişiminde sanat, oyun, bilim ve üretim birlikte ele alınmalıdır.
Kültürel mîrâs, insanlığın ortak hâfızası olarak korunmalıdır.
KÖYLERİN YENİDEN DİRİLİŞİ…
İnsanlık târihinin en önemli gelişmelerinden biri, insanların yerleşik yaşam alanları oluşturmasıdır.
Köyler yalnızca barınma ve üretim merkezleri değildir.
Aynı zamanda kültürün, bilginin, dayanışmanın ve toplumsal hâfızanın taşındığı yaşam alanlarıdır.
Bugün köylerin boşalması, yalnızca nüfusun başka yerlere taşınması anlamına gelmemektedir.
Geleneksel üretim bilgilerinin kaybolması…
Usta-çırak ilişkilerinin zayıflaması…
Sözlü kültürün aktarımının kesintiye uğraması…
Yerel dillerin ve ağızların unutulması…
İnsanların doğayla kurduğu ilişkilerin değişmesi…
Bütün bunlar, kültürel hâfızanın zayıflamasına yol açmaktadır.
Bu nedenle Zümrûd-ü Ankâ’nın gelecek tasavvurunda köylerin ihyâsı temel önceliklerden biridir.
Köy Yaşam Enstitüleri kurulmalıdır.
Terk edilmiş köy okulları yeniden açılmalı ve yaşama kazandırılmalıdır.
Köy Hâfıza Müzeleri oluşturulmalıdır.
Geleneksel üretim biçimleri çağdaş bilim ve teknolojiyle buluşturulmalıdır.
Köylerde yaşayan insanların eğitim, sağlık, sanat ve kültür imkânlarına erişimi sağlanmalıdır.
KÜLTÜREL MÎRÂS ARAŞTIRMA VE UYGULAMA MERKEZLERİ
Bir uygarlığın en büyük zenginliği yalnızca sahip olduğu yapılar değildir.
O uygarlığı meydana getiren insanların bilgi ve becerileridir.
Bu nedenle şehirlerde ve kırsal alanlarda, Kültürel Mîrâs Araştırma ve Uygulama Merkezleri (KAM) kurulmalıdır.
Bu merkezlerde araştırmacılar, sanatçılar, ustalar, öğretmenler ve çocuklar bir araya gelmelidir.
Yaşayan İnsan Hazîneleri’nin bilgi ve becerileri kayıt altına alınmalıdır.
Usta-çırak ilişkileri yeniden geliştirilmelidir.
Halk Üniversiteleri aracılığıyla bilgi herkesin erişimine açılmalıdır.
Çünkü bilgi, yalnızca geçmişin korunması için değil, geleceğin kurulması için de gereklidir.
SANAT VE ÇOCUK
İnsanlığın geleceği, çocukların nasıl yetiştirildiğiyle doğrudan ilişkilidir.
Çocuk yalnızca bilgiyle doldurulacak bir zihin değildir.
Çocuk; bedeni, duyguları, zekâsı, hayal gücü, vicdanı ve yaratıcı yetenekleriyle bir bütündür.
Eğitim, bu bütünlüğü geliştirmelidir.
Sanat yalnızca seyredilen bir faâliyet olmamalıdır.
Çocuklar sanatın içerisinde bulunmalıdır.
Müzik yapmalıdır, tiyatro oynamalıdır, kukla ve Karagöz öğrenmelidir, masal anlatmalıdır, jonglörlük, denge ve akrobasi gibi beden becerilerini geliştiren sanatlarla tanışmalıdır.
Bilimi deneyimlemeli, toprakla, suyla, bitkilerle ve hayvanlarla ilişki kurmalıdır.
Çünkü geleceğin uygarlığını kuracak insanlar, bugünün çocuklarıdır.
TEKNOLOJİ VE TABİÂT
Yedinci uygarlığın en önemli görevlerinden biri, bilimsel gelişmeleri insanın ve tabiatın hizmetine sunmaktır.
Yapay zekâ…
Robotik sistemler…
Yenilenebilir enerji…
İleri ulaşım teknolojileri…
Genetik araştırmalar…
Bütün bu gelişmeler, insanın yaşamını kolaylaştırmak için kullanılmalıdır.
Ancak teknoloji, insanı kendi yaşamından uzaklaştırmamalıdır.
İnsanı doğadan koparmamalıdır.
İnsanlar arasındaki eşitsizlikleri büyütmemelidir.
Tam tersine, insanın daha özgür, daha sağlıklı ve daha üretken bir yaşam sürmesini sağlamalıdır.
Zümrûd-ü Ankâ’nın “Güneş Köyleri”, “Güneş Obaları” ve “Güneş Şehirleri” düşüncesi, bu anlayışın mekânsal karşılığıdır.
İnsan ölçeğinde yerleşimler…
Doğayla uyumlu yapılar…
Yenilenebilir enerji sistemleri…
Yayaya öncelik veren ulaşım…
Çocukların güvenle büyüyebileceği sokaklar…
Yaşlıların toplum hayatından kopmadığı mahalleler…
Sanatın, bilimin ve üretimin günlük yaşamın içerisinde bulunduğu şehirler…
İşte yedinci uygarlığın yaşam alanları böyle şekillenmelidir…
ZAMANIN YEDİ KAPISI
GEÇMİŞ VE GELECEK BİRBİRİNE KAVUŞURSA…
Şimdi insanlığın yedi evresini bir bütün olarak düşünelim.
İlk evrede insan, kendi geleceğinden gelen öğreticilerle karşılaşmış olabilir.
İkinci evrede bilgi ve düşünce gelişmiştir.
Üçüncü evrede bilgi büyük bir güce dönüşmüş, ancak bu gücün sorumluluğu yeterince kavranamamıştır.
Dördüncü evrede insanlık, yaşamın bütünlüğünü ve dayanışmanın önemini yeniden keşfetmiştir.
Beşinci evrede bilim, teknoloji ve irâde büyük bir senteze ulaşmış; fakat insanın kendi gücünü yönetememesi yeni bir yıkım tehlikesi meydana getirmiştir.
Altıncı evrede insanlık yeniden başlamış, uygarlıklar kurmuş ve günümüzün bilimsel gelişmişlik seviyesine ulaşmıştır.
Yedinci evrede ise insanlık, bütün bu kazanımları şuurla birleştirme imkânıyla karşı karşıyadır.
Ancak burada büyük bir soru bulunmaktadır.
Ya yedinci evre, aynı zamanda birinci evrenin başlangıcıysa?
Zamanın yalnızca düz bir çizgi olmadığını düşünelim.
Başlangıç ve sonun birbirinden uzaklaşmak yerine büyük bir devrenin iki yönünü meydana getirdiğini tasavvur edelim.
İnsanlık gelecekte zaman içerisinde yolculuk yapabilecek bilimsel imkânlara ulaşırsa, kendi geçmişine dönebilir.
Ve geçmişte yaşayan atalarıyla karşılaşabilir, onlara bilgi aktarabilir, gelişimlerine katkıda bulunabilir.
Hatta kendi varoluşunu mümkün kılan şartların meydana gelmesinde rol oynayabilir.
O zaman insanlığın başlangıcıyla geleceği aynı noktada buluşacaktır.
Biz onların ataları olacağız,
onlar bizim torunlarımız olacak.
Ancak geçmişe döndüklerinde, onlar da bizim öğreticilerimiz hâline gelecekler.
İşte “Gelecekten Gelenler” düşüncesinin merkezinde bulunan büyük zaman devresi budur.
NÛH’UN GEMİSİ VE İNSANLIĞIN ZÜRRİYETİ…
Bu düşüncede Nûh’un Gemisi’nin sembolik anlamı daha da derinleşmektedir.
Kur’ân’ın Yâsîn Sûresi’nin 41. âyetinde zürriyetin dolu gemide taşınmasından söz edilir.
- âyette ise insanların binecekleri benzer taşıtlara değinilir.
Bu âyetler doğrudan “zaman yolculuğu” diye anlatmaz.
Ancak insanlığın zürriyetini ve yaşamın devamlılığını düşünürken önemli bir çağrışım alanı açar.
Zürriyet, insandan sonra gelen nesildir.
Çocuklarımızdır, torunlarımızdır, onların çocuklarıdır.
Bizden sonra yaşayacak insanlardır.
Peki geleceğin insanlığı, kendi soyunun devamını sağlamak için geçmişe ulaşabilirse ne olacaktır?
Ya Nûh’un Gemisi’ni yalnızca geçmişten geleceğe giden bir araç olarak düşünmek eksikse?
Ya gemi, gelecekteki büyük bir felâketten kurtulan insanları geçmişe taşıyan bir geçiş sistemiyse?
Bu durumda geminin taşıdığı emânet yalnızca insanların bedenleri değildir.
Onların bilgisi de taşınmaktadır.
Hâfızası taşınmaktadır.
Yaşamı yeniden kurma imkânları taşınmaktadır.
Ve bütün bunların merkezinde zürriyet bulunmaktadır.
Çünkü geçmişe ulaşan gelecek nesiller, kendi varoluşlarının başlangıcına dönmüş olacaklardır.
Böylece insanlığın ortak hâfızasında bulunan Nûh, Tûfân, Gemi ve Kurtuluş kavramları, zamanın döngüsel yapısı üzerine geliştirdiğimiz düşüncede yeni bir anlam kazanır.
Belki Nûh’un Gemisi’nin en büyük sırrı, nereye gittiği değildir.
Hangi zamana ulaştığıdır.
ZÜMRÛD-Ü ANKÂ’NIN BÜYÜK SORUSU
BİZ KİMİN ÇOCUKLARIYIZ…?
İnsanlık binlerce yıldır kendi geçmişini araştırıyor.
İlk insanları, ilk şehirleri, kayıp uygarlıkları arıyor.
Kadim bilgelerin kimliklerini araştırıyor.
Ancak belki de şimdi yeni bir soru sormanın zamanı gelmiştir.
Biz kimin çocuklarıyız ve kimin atalarıyız?
Çünkü insanlığın geleceği yalnızca geçmişten kendisine bırakılanlarla şekillenmeyecektir.
Bugün yaşayan insanların yaptıkları da geleceğin insanlığını meydana getirecektir.
Biz bugün ne öğrenirsek, geleceğin insanlığı o bilgiyi geliştirecektir.
Biz bugün hangi yanlışları yaparsak, geleceğin insanlığı onların sonuçlarıyla karşılaşacaktır.
Biz bugün hangi şehirleri kurarsak, çocuklarımız o şehirlerde yaşayacaktır.
Biz bugün hangi ormanları yok edersek, torunlarımız onların yokluğunu hissedecektir.
Biz bugün hangi kültürel mîrâsı korursak, gelecek nesiller o hâfızadan yararlanacaktır.
Ve belki bir gün, insanlığın çok uzak gelecekteki temsilcileri kendi geçmişlerine dönebildiklerinde, bizim bugün yaptıklarımızla karşılaşacaklardır.
O zaman onlara bırakacağımız en büyük mîrâs, yalnızca bilimsel gelişmeler olmayacaktır.
Nasıl bir insanlık meydana getirdiğimiz olacaktır.
SONUÇ;
ZÜMRÛD-Ü ANKÂ,
İNSANLIĞIN ŞUURA UYANIŞI…
İnsanlık, büyük bir varoluş yolculuğunun içerisindedir.
Bu yolculukta zekâsını geliştirmiştir.
Düşünmeyi öğrenmiştir.
Aklın imkânlarını keşfetmiştir.
Duygularının ve vicdanının önemini kavramıştır.
Fikirleriyle geleceğini tasavvur etmiştir.
İrâdesiyle yaşadığı dünyayı değiştirmiştir.
Bireysel kimliğini geliştirmiştir.
Ancak bütün bu kazanımları ortak bir bilinç içerisinde birleştirme mücadelesi henüz tamamlanmamıştır.
İnsanlığın bugün karşı karşıya bulunduğu mesele de budur.
Artık daha büyük şehirler kurmak yeterli değildir.
Daha gelişmiş teknolojiler üretmek yeterli değildir.
Daha güçlü silahlar meydana getirmek yeterli değildir.
Daha fazla enerji tüketmek, daha fazla üretmek ve daha fazla servete sahip olmak da uygarlığın gelişmişliğini tek başına göstermez.
Asıl mesele, insanın bütün bu imkânları hangi amaçla kullandığıdır.
Uygarlığın büyüklüğü, sahip olduğu güçle değil; yaşamı ne ölçüde koruduğuyla anlaşılmalıdır.
Zümrûd-ü Ankâ’nın gelecek tasavvuru, insanlığın bu temel sorumluluğu kavramasına dayanmaktadır.
Çünkü kültürel mîrâs yalnızca geçmişten kalan yapıların, eserlerin veya geleneklerin korunması değildir.
Kültürel mîrâs, insanlığın yaşamı sürdürebilmek için meydana getirdiği bilgi ve becerilerin kuşaklar boyunca aktarılmasıdır.
Bir annenin çocuğuna öğrettiği ilk söz…
Bir ustanın çırağına gösterdiği ilk hareket…
Bir öğretmenin öğrencisine kazandırdığı düşünce…
Bir sanatçının sahnede canlandırdığı hikâye…
Bir çiftçinin toprağı işlerken kullandığı bilgi…
Bir bilim insanının meydana getirdiği yeni buluş…
Bunların hepsi insanlığın ortak hâfızasının parçalarıdır.
Ve insanlığın geleceği bu hâfızanın korunmasına bağlıdır.
İşte bu nedenle Kültürel Mîrâs Seferberliği, yalnızca geçmişi korumaya yönelik bir çalışma değildir.
Geleceğin inşâsına yönelik bir uygarlık tasavvurudur.
Çünkü geçmişi bilmeden gelecek kurulamaz.
Geleceği tasavvur etmeden de geçmişin değeri tam olarak anlaşılamaz.
İnsanlık artık kendi uygarlığını yıkıp yeniden kurmak zorunda kalmayacağı bir bilinç düzeyine ulaşmalıdır.
Bilim vicdânla birleşmelidir.
Teknoloji tabiâtla uyum içerisinde gelişmelidir.
Bireysel özgürlük toplumsal sorumlulukla bütünleşmelidir.
Sanat, eğitim ve üretim birbirinden koparılmamalıdır.
İnsan, yalnızca kendisi için değil, kendisinden sonra gelecek nesiller için de yaşadığını bilmelidir.
İşte Zümrûd-ü Ankâ’nın temsil ettiği yeniden doğuş budur.
Kendi küllerinden yeniden doğan insanlık…
Geçmişini hatırlayan insan, geleceğini tasavvur eden toplum ve bütün bu birikimi ortak bir şuura dönüştüren uygarlık…
Zekâdan düşünceye, düşünceden akla, akıldan vicdana, vicdandan fikre, fikirden mantığa ve mantıktan şuura ulaşan insan…
Artık mesele yalnızca yeni bir uygarlık kurmak değil, insanlığın kendi geleceğini şuurlu biçimde inşâ etmektir.
Çünkü insanlık bir gün kendi geleceğine ulaşabilecekse, o geleceği bugünden kurmak zorundadır.
Ve bir gün gerçekten kendi geçmişine dönebilecek bilimsel imkânlara ulaşırsa, karşısında kendi atalarını bulacaktır.
O zaman insanlığın başlangıcıyla geleceği yeniden karşılaşacaktır.
Gelenler kendi geçmişlerine döneceklerdir.
Buldukları insanlar ise onların ataları olacaktır.
Ve insanlık, kendi varoluşunun en büyük sırrıyla yüzleşecektir.
Biz onların geçmişiyiz,
onlar da bizim geleceğimiz.
Biz onların atalarıyız,
onlar da bizim zürriyetimiz.
Ama zamanın büyük devresi tamamlandığında, belki de onlar bizim öğreticilerimiz olacaklar.
Ve işte o zaman Mustafa Kemal Atatürk’ün düşüncesinden doğan o sözler, Zümrûd-ü Ankâ’nın gelecek tasavvurunda yeniden yankılanacaktır.
“Gelenler Adamdı, Buldukları İnsandı…”
Gelecekten Gelenler *
Sefer Yağcızeybek
Türk Halk Bilimi ve Kültürel Mîrâs Uygulayıcısı

